ققنوس؛ نماد خیزشی نامیرا
در پیام ایشان می‌خوانیم: «از دل آتش آن جنگ که به دست حزب ضد مردمی بعث و با توهم جنگی چند روزه و به دست آوردن پیروزی‌ای کم زحمت افروخته شده بود، نظام اسلامی برومندتر و قوی‌تر از قبل، ققنوس‌وار برخاست با صدایی رساتر و پروازی بلندتر از سابق؛ و این خصلت مستمر این نظام در حوادث دشمن ساخته بعدی شد.»
آیت‌الله خامنه‌ای: ایران به دورانی که دشمن آرزویش را دارد بازنمی‌گردد
آتش خانمان سوز جنگ، در زمانی بر پیکر ایران افکنده شد که ارتش و نیروهای نظامی کشور فاقد نظم و سامان لازم بودند؛ گویی هدف آن بود که کار این نظام و ملت یکسره شود. دشمن کوته بین گمان می‌کرد که در غیاب نیروی نظامی منسجم و با توجه به نوپایی انقلاب، می‌تواند طی سه روز خود را به قلب پایتخت برساند و شیپور پیروزی بنوازد. این امر، بر اساس محاسبات مادی، چندان بعید به نظر نمی‌رسید؛ اما برای ملتی که همچون ققنوس، نامیراست، ماجرا از جنسی دیگر است. از همان آغاز جنگ و با آن سنگی که دیوانه‌وار پرتاب شد، مردم ایران، این وارثان سلحشوری رستم و اسفندیار، هم آهنگ و متحد شدند و با جانفشانی جوانان خویش، پهنه خاک پاک این کشور را با خون مطهر خود از لوث و نجاست دشمن پلید مبرا کردند. گویی از دل آن هیزم و آتش فتنه، نسل تازه‌ای سر برآورد؛ نسخه‌ای جدید از ملت مسلمان ایران؛ ققنوسی دیگر که مایه افتخار همگان در این کشور است.
این تصویر، تنها یک استعاره نیست و البته به آن روزگار نیز اختصاص ندارد. جلوه میدانی این قدرت نمایی در برابر اراذل دوران امروز را می‌توان در هیاهوی تنگه هرمز مشاهده کرد. اگر روزگاری خلیج فارس ایران جولانگاه نیروهای دشمن بود، امروز به برکت پرواز بلندتر و گسترده‌تر ققنوس ما و تحمیل ضربات دردآور بر خصم متجاوز، ناوهای آمریکایی مجبور به احتیاط و عقب‌نشینی به دریای عرب شده‌اند. این هراس و عقب‌نشینی دشمن از آب‌های پیرامونی ایران ثمره ایمان و رادمردی ملتی است که دیگر خود را نامیرا می‌داند و در ضمیر خویش از تن به آتش زدن هراسی ندارد؛ زیرا می‌داند که در دل همین آتش و بلوا، نسخه‌ای تازه‌تر و برومندتر از این ملت پدیدار خواهد شد؛ نسلی که راه او را بهتر و نیرومندتر ادامه می‌دهد.
ققنوس؛ برآمده از خوی حماسی حسینی
آنچه این ققنوس را از دیگر پرندگان افسانه‌ای متمایز می‌کند، جوهره و مرام اوست. ملت ایران، ملتی است که تن به سکوت در برابر ظلم نداده و نمی‌دهد و «مردن با عزت را بر زیستن با ذلت ترجیح می‌دهد.» از مکتبی سرچشمه می‌گیرد که اباعبدالله الحسین (ع) با شعار «هیهات منا الذله» آن را به جهانیان آموخت و در تاریخ ماندگار کرد. گویی، این خوی و منش که در فرهنگ ایرانی به عنوان یک اصل اخلاقی و معنوی نهادینه شده است، ریشه و منشا ققنوسی شدن آن است.
به لطف مجاهدت‌های امام خمینی و رهبری شهید انقلاب اسلامی، امروزه فرهنگ عاشورا در تمامی لایه‌های اجتماعی نهادینه شده است؛ نه تنها در هیئت‌ها و مساجد، بلکه در سبک زندگی یکایک مردم، ادبیات رسانه‌ای، آثار هنری و میدان‌های سیاسی و اجتماعی به چشم می‌خورد. توگویی خصیصه بنیادین ملت عزیز ایران، همین خصلت است: «خوی حسینی ذلت گریز.» حماسه کربلا الگویی همیشگی برای ملت ایران در مقابله با زورگویان و مستکبران جهان بوده است. دشمنان این ملت به خوبی می‌دانند که قدرت اصلی ایران تنها در تجهیزات نظامی خلاصه نمی‌شود، بلکه در ایمان و باور عمیق مردم به راه و رسم امام حسین (ع) نهفته است؛ باوری که ملت را در برابر پیچیده‌ترین جنگ‌های شناختی، رسانه‌ای و اقتصادی، همچنان استوار و مقاوم نگاه داشته است. همه اینها، در کنار فرهنگ ققنوسی ما، از مشرب فرهنگ حسینی سرچشمه می‌گیرد و راز جاودانگی این نظام مقدس را شکل می‌دهد.
ققنوس؛ منادی آینده‌ای روشن و متعالی
رهبری معظم انقلاب در پیام خود تصریح می‌کنند که «روزهای آینده به مراتب شکوهمندتر از این روزها خواهد بود» این وعده، ریشه در همان منطق ققنوسی دارد. هر نسل، از دل تجربه نسل پیشین، برتر و قوی‌تر سر بر می‌آورد. و اینک، این حقیقت نه تنها در داخل ایران، بلکه در آگاهی ملت‌های دیگر نیز بازتاب یافته است. امروز، ملل مسلمان و حتی غیر مسلمان در کنار مردم ایران و در حمایت از مقاومت آنان ایستاده‌اند و با تمجید از صبر و استقامت این مردم، این مجاهدت را «تحسین برانگیز» و البته «آرمانی» می‌دانند. امروزه همگان بر این باورند که ایران تنها کشور جهان است که، آمریکا و اسرائیل را به چالش کشیده است. مقاومتی بی‌نظیر و تابشی عالم‌گیر که سراسر منطقه و بلکه جهان را درنوردیده است. کما این که در پیام رهبری نیز به صراحت از «مقاومت و مجاهدت عاشورایی» حزب الله لبنان و رزمندگان آن تجلیل شده است.
این همبستگی فراملی، ریشه در گفتمان عزت و مقاومت دارد و این که همگان در این بستر معنایی، به آینده «امید» دارند. دشمنی که می‌خواست بازوی ایران و جریان مقاومت را قطع کند و با فشار حداکثری، این تمدن کهن را به دوران وابستگی و ذلت بازگرداند، نه تنها امروز شکست خورده است، بلکه شاهد ندای «قطعا سننتصر» این جبهه مقاوم در گستره منطقه است. همان که در پیام رهبری از آن به «سایه پرواز ققنوس» تعبیر شد. سرّ این مقاومت و امید و اراده و عزم، در یقین به تحقق وعده های الهی در آینده است.
ققنوس فاتح، نشان هویتی جدید ملت ایران
آنچه امروز در ایران می‌گذرد، تنها یک پیروزی نظامی یا غلبه سیاسی نیست؛ بلکه تحول هویتیِ ملتی است که برانگیخته و مبعوث شده است. ملتی که قامتش در سوگ و داغ شهادت رهبرش نخمد، در آوردگاه میدان و خیابان پرشورتر حاضر شد و با چشمان اشک‌بار پرچم غیرت و عزتمندی خود را محکم‌تر و بالاتر گرفت. چرا که ملتی که از همه‌چیز خود بگذرد و حتی مرگ را در راه عزت پذیرا شود، هرگز نمی‌میرد. ملت عاشورایی تسلیم و ذلت ندارد. بلکه تا به مقصود و مطالبه به حق خود نرسد، از پای نمی‌نشیند. خیزش او هم مانند خود، نامیراست. در این منطق، شکست معنا ندارد و هر ناکامی ظاهری، موقتی است و گذرا. زیرا هر شکست، مقدمه‌ای است برای برخاستنی دوباره و پروازی بلندتر. ققنوس ایران، از خاکستر جنگ‌ها و تحریم‌ها و توطئه‌ها، بارها و بارها برخاسته است و اینک، در اوج قدرت خود، نه تنها از مرزهای خویش دفاع می‌کند، بلکه سایه بال‌هایش را بر سرزمین دشمنان نیز می‌گستراند. در این نوع اندیشه، آینده روشن و قله در همین نزدیکی‌ها و آنچه از همه دورتر، ناامیدی و تسلیم.
رهبری نیز در تاکید بر همین معنا در کلام اخیر خود فرمودند: «آن روزهای سابق که دشمن ما آرزوی بازگشت به آن را دارد، گذشت و دیگر هیچگاه تکرار نخواهد شد». این، وعده‌ای است که در قلب ملت ایران نشسته است و عمیقا به آن باور دارد. «ملت ققنوسی» که استوار ایستاده است و هر نسلش، بهتر از نسل پیشین، راه عزت و آزادگی را پیموده است. خاصه این که فرهنگ کهن و آقامنش آن امروزه با مفهوم ققنوس فاتح عجین و نامیرا شده است. زیرا ایمان و باور راستین حسینی در دل هر ایرانی، آتشی افروخته که تا ظهور منجی موعود، خاموش نخواهد شد. و در این معنا چه زیبا بیدل دهلوی شرح حال ما را توصیف کرده است:
به صد دام آرمیدم، دامن از چندین قفس چیدم
ندیدم جز به بال نیستی پرواز آزادی